Translate

12 kwietnia 2020

Ogródki Adonisa: zawilec


Wspaniała ozdoba wiosennych polan:
zawilec gajowy - roślina Adonisa związana z symboliką wiosennego zmartwychwstania


polecam też posty o kwiatach wiosennych: TUTAJ i TUTAJ 

okolice zamku Kreppelhoff w Kamiennej Górze (o zamku TUTAJ)

10 kwietnia 2020

Zamki, pałace, dwory na Dolnym Śląsku - wybór (GALERIA)

Historyczne siedziby rodów szlacheckich, rycerskich i wpływowych rodzin. Wspaniałe zabytki Dolnego Śląska. Niektóre mają wielowiekową, burzliwą i ciekawą historię. Inne są młodsze, ale nie mniej interesujące. Wybrane nadal błyszczą wielkopańskim blaskiem, inne - nadgryzione zębem czasu - są świadectwem mijania, kruchości dawnego dziedzictwa. 


Wybór zamków, pałaców i dworów - piękne i ważne zabytki związane z historią Dolnego Śląska. 

9 kwietnia 2020

Bitwa pod Legnicą: przepowiednia apokalipsy i klątwa szóstego milenium – zabytki, muzeum, ciekawostki językowe i Wyspiański na Dolnym Śląsku (GALERIA i wybór kontekstów)

O nocy mordów! O lignickie pole! – Jeszcze w kałużach krew stoi gorąca. O wy rozpaczne matki nieme bole, gdy krzyżem legła w katedrze modląca” - tymi pełnymi dramatyzmu i powagi słowami opisał Wyspiański w rapsodzie „Henryk Pobożny pod Lignicą” wydarzenia, do których doszło 9 kwietnia 1241 roku na Dolnym Śląsku. Niezwykłe jest to, że do jednej z najważniejszych potyczek średniowiecza doszło w wyjątkowym roku. Był to 5000/1 Rok Świata (Anno Mundi) według rachuby hebrajskiej. Powszechnie wierzono, że to czasy spełnienia się proroctwa "dni ostatnich" i nadejścia Antychrysta. Najeźdźców kojarzono nawet z proroctwem o nadejściu biblijnego agresora: Gog i Magog! 



Z bitwą i śmiercią księcia Henryka Pobożnego związane są rozmaite dzieła sztuki, a także ważny zabytek językowy. 

Już ponad 2500 postów! - małe podsumowanie

Na początku kwietnia 2020 roku liczba opublikowanych postów przekroczyła 2500! 



Kilka słów na temat tego, co ukazało się już na blogu. 

Post i Wielkanoc w sztuce na Dolnym Śląsku + 10 utworów kompozytorów związanych z Dolnym Śląskiem (GALERIA + MUZYKA i ciekawostki)

Teologiczną wagę chrześcijańskich wiosennych świąt podkreślają dzieła sztuki. Sceny męki i zmartwychwstania Chrystusa są niezwykle powszechne. Kalwarie, drogi krzyżowe, grupy ukrzyżowania, piety, veraikony... – to tylko część kompozycji i tematów podejmowanych przez artystów. Na Dolnym Śląsku w kościołach oraz muzeach nie brakuje takich dzieł i eksponatów. Są to artystyczne odniesienia do biblijnej sceny śmierci Jezusa i jednoczącej religie chrześcijańskie wiary w zmartwychwstanie Zbawiciela oraz obietnicę zmartwychwstania jego wyznawców. Także muzyka jest pełna postnych i wielkanocnych nawiązań. 



Przedstawiam zestaw zdjęć dzieł sztuki z Dolnego Śląska, uzupełniony 10 kompozycjami, których autorzy byli w różny sposób związani z Dolnym Śląskiem. Do tego fragmenty poetyckie i zabytki językowe. 

7 kwietnia 2020

Zdrowie i medycyna – dolnośląskie i sudeckie konteksty! (GALERIA, ciekawostki: słynni lekarze, nobliści, farmaceuci, apteki, uzdrowiska, sanatoria i nie tylko)

Szlachetne zdrowie, nikt się nie dowie, jako smakujesz, aż się zepsujesz...” - zauważył wieki temu w swojej fraszce Kochanowski. Trafne spostrzeżenie. Zdowie, bezcenny dar, to kruchy stan naszego ciała i umysłu. Kiedy coś jest nie tak – szukamy pomocy. By wróciło do nas upragnione zdrowie, korzystamy z wiedzy, doświadczenia i umiejętności lekarzy oraz farmaceutów. Ogromną wagę mają też miejsca związane z leczeniem: sanatoria, szpitale, uzdrowiska i apteki. Nie bez znaczenia są też medykamenty: to często zioła, czyli rośliny mające właściwości lecznicze. 



Na Dolnym Śląsku od wieków zdrowie było ważnym tematem. Świadczą  tym tradycje laborantów, nazwiska wybitnych i zasłużonych lekarzy, rozwój kompleksu uzdrowisk czy też pionierskie sanatoria oraz apteki, których początki sięgają średniowiecza. Na Dolnym Śląsku zdrowia szukali też znani pacjenci uzdrowisk i sanatorów: Chopin, Hoffmann, Zamenhof, Żmichowska, Wieniawski i wielu innych. 

Quodlibet: nimfa z „perły Łużyc i Śląska” oraz bogini z parku pałacowego na Ziemi Kłodzkiej vs. Królowa Luwru: Wenus z Milo

Posąg Wenus z Milo to jedna z najbardziej znanych rzeźb antycznych. Została ona odkryta 200 lat temu i szybko zyskała sławę. Półnaga bogini z marmuru jest nie tylko do dziś podziwiana, ale i naśladowana oraz kopiowana. Na ślady jej chwały możemy natrafić na Dolnym Śląsku i w okolicach. 



Wpływu Wenus dopatrywano się m.in. w rzeźbie z pięknej fontanny w Goerlitz, miasta, które w chwili powstania zabytku było częścią śląskiej prowincji. Z kolei kopię starożytnej Afrodyty możemy podziwiać w parku pałacu w Trzebieszowicach koło Lądka-Zdroju. 

Kamiennogórski ratusz - detale


Ratusz w Kamiennej Górze – neorenesansowa budowla wzniesiona w latach 1904-1905.

na zdjęciach:
dekoracja fasady: herb miasta, herb Śląska, tarcza zegarowa, przedstawienia: władców Śląska od Piastów po Fryderyka Wielkiego, rzemieślnicy miasta, stany, symbolika mitologiczna, obrona miasta przed Husytami

wnętrze (w tym oryginalne wyposażenie i ciekawe witraże) na zdjęciach:

o Kamiennej Górze:

o dolnośląskich ratuszach:

6 kwietnia 2020

#ZostańwDomu - Dolny Śląsk i okolice wirtualnie! (kompilacja)

Dolny Śląsk, Sudety i okolice bez wychodzenia z domu! Piękno regionu na zdjęciach - w galeriach, oraz liczne ciekawostki! Nie ma czasu na nudę. Zapraszam do poznawania uroczych zakątków i niezwykłych historii. 



Mój wybór wpisów - kompilacji związanych z turystyką na Dolnym Śląsku. Różne tematyczne zestawienia (wieś, noc, las, wieże i punkty widokowe, śladem Goethego, wiosna, miniatury, barok) - setki zdjęć, mapy, ciekawostki!

Kotlina Kamiennogórska - wczesnowiosenny spacer


Kotlina Kamiennogórska w Sudetach - spacer, z widokiem na miasto i otaczające kotlinę góry, a także piękne drzewa, strumień i zachód słońca na finał...

polecam też wpisy:



Post, Niedziela Palmowa, Wielki Tydzień i Wielkanoc: ciekawostki na Dolnym Śląsku i w okolicy - dzieła sztuki i muzyka (GALERIA)

Okres postu i Wielkanocy to niezwykle istotny czas w tradycji religii chrześcijańskich. Zawiązany jest z nim ściele symbol krzyża oraz dogmat Zmartwychwstania. Otacza nas mnóstwo pamiątek dotyczących obchodów postnych i świątecznych uroczystości. To kalwarie, drogi krzyżowe, Groby Pańskie, a także inne dzieła sztuki oraz utwory muzyczne. 



Krótka prezentacja treści na blogu, które nawiązują do obyczajów i materialnego dziedzictwa związanego z wiosennymi świętami. To głównie zabytki związane z Dolnym Śląskiem i Sudetami oraz dzieła sztuki pełne ciekawych kontekstów. 

5 kwietnia 2020

Łąkowe słońca - wiosenne kwiaty z Dolnego Śląska


Piękne żółte wiosenne kwiaty:
Złoć żółta
Ziarnopłon wiosenny
stokrotka pospolita

o wiosennych kwiatach: TUTAJ

o zwiastunach wiosny: TUTAJ 

Palmowe ciekawostki z Dolnego Śląska (sztuka sakralna, sztuka ludowa, palmiarnie i skamieniała palma sabałowa!) (GALERIA)

Palmy kojarzą nam się z tropikami oraz świętem poprzedzającym Wielkanoc. I jedne, i drugie mogą być niezwykle piękne.



Z wielkanocnym nawiązaniem do palm związane są zabytki sztuki: wizerunki ukazujące wjazd Chrystusa do Jerozolimy oraz tzw. Jezuski Palmowe określane też mianem Osiołka Palmowego. Przykłady takich dzieł znajdziemy w śląskiej Jerozolimie, czyli Wambierzycach. Żywa jest tradycja wykonywania wspaniałych ludowych palm wielkanocnych. Z kolei tropikalne palmy zadomowiły się w wiekowych dolnośląskich palmiarniach. Zajrzymy do takich w: Legnicy, Wałbrzychu i Wrocławiu. W tym ostatni mieście można też zobaczyć prehistoryczną, skamieniałą palmę sabałową!

4 kwietnia 2020

Matematyczne i numerologiczne ciekawostki: o gematrii i chronostychu z dolnośląskimi i karkonoskimi kontekstami (π, Liczyrzepa, śląski mistyk, zięć Bacha)

Spiskowe teorie dziejów, tajne stowarzyszenia, wiedza tajemna – ludzkość żyje tymi tematami od wieków. Jedną z intensywnie eksponowanych zagadek jest kwestia apokaliptycznej Bestii – złej siły, która tylko czyha, by zniszczyć świat. Jej imię to 666. Kto nią jest? Propozycji było wiele: obstawiano Nerona, Lutra... a nawet papieża i sudeckiego Ducha Gór! Na jakiej podstawie? Kluczem do zagadki okazuje się alfanumeryczny szyfr nazywany gematrią. 



Ta matematyczna zależność związana z ukrytym znaczeniem słów była powszechnie stosowana w dawnych czasach. Tropiono z jej pomocą nie tylko szatana (od oskarżeń nie wymigał się nawet w 2020 roku cornavirus). Wielbicielem gematrii był też Jan Sebastian Bach. Najciekawsze przypadki związków kompozytora z tym tajemniczym kodem łączą się z zięciem geniusza baroku – organistą z Dolnego Śląska. Gematria miała też bardziej prozaiczne zastosowanie, bawiono się nią, szyfrując daty w tzw. chronostychach. 

Sudeckie „świątynie dumania” – urokliwe zakątki gór i pogórza na Dolny Śląsku (GALERIA, wybór miejscówek)

W górach piękne są nie tylko majestatyczne, szerokie panoramy na okolicę z wierzchołków szczytów, wież czy punktów widokowych. Są też miejsca ukryte wśród drzew, w skalnych labiryntach, na dnie dolin czy w wąwozach. Wywołują w nas zadumę, poruszenie, zachwyt lub dreszczyk tajemniczej emocji. 



Rudawy Janowickie, Góry Kamienne, Góry Wałbrzyskie, Góry Stołowe i nie tylko – w wielu miejscach znajdziemy szlaki, które zaprowadzą nas do urokliwych zakątków. Niesamowite torfowiska, barwne jeziorka, skalne labirynty, wieś zagubiona w głębokiej dolinie, tajemnicze jaskinie, potoki, kwitnący wąwóz, grające wiatrem szczeliny...

Najlepsza Dziesiątka Miesiąca (odcinek XIV) - przegląd najpopularniejszych artykułów

Najlepsza Dziesiątka Miesiąca (notowanie 14.) 



Najpopularniejsze artykuły na blogu w ostatnich 30 dniach. 

3 kwietnia 2020

Lasy, parki, rezerwaty – kojące piękno drzew na Dolnym Śląsku (GALERIA – wybór lesistych miejscówek w regionie) + muzyczne perełki

Lasy kłonią się w poszumie, korzeniami pospinały wrosłe w siebie głazy, skały; pnie za pniami idą w tłumie...” - tymi słowami Goethe, który odwiedził Dolny Śląsk w 1790 roku, rozpoczął ostatnią scenę swojego wielkiego dramatu „Faust”. „Tęsknię ku tobie, o szumiący lesie! Ku twoim pieśniom, które wiew wiosenny w bezmierny przestwór na swych puchach niesie, Ulata duch mój, sam w melodie plenny” - dodaje Kasprowicz, który studiował we Wrocławiu w latach 1884-1888. 




Spacery po lasach, parkach i rezerwatach koją nasze nerwy, dotleniają, uczą wrażliwości na piękno przyrody oraz edukują – możemy bowiem podziwiać niezwykłe ekosystemy. Czasami są tajemnicze, innym razem urokliwe. Lasy karmią nas też swoimi owocami. 

Piast w wiktoriańskiej Anglii? Czy najsłynniejsze dzieło prerafaelity nawiązuje do śląskiej symboliki i ostatniego księcia wrocławskiego?

Czarny orzeł ze srebrną przepaską przez pierś i skrzydła – tak opisywany jest herb Śląska, wykorzystywany już przez średniowiecznych Piastów, do dziś widoczny np. w herbie Województwa Dolnośląskiego, a nawet w symbolice państw i samorządów poza terenami Polski i Śląska. Pojawia się też na miniaturze w niezwykle cennym i ważnym średniowiecznym kodeksie. Czy celowo lub instynktownie nawiązał do niego w swojej twórczości popularny angielski malarz przełomu XIX i XX wieku? 



Zagadka „Pasowania na rycerza”. 

Bachowski renesans we Wrocławiu – jak stolica Dolnego Śląska przywracała chwałę najsłynniejszemu barokowemu kompozytorowi (muzyka, zdjęcia, ciekawostki)

W pierwszej połowie XIX wieku Wrocław był obok Berlina jednym z najaktywniejszych ośrodków odkrywania i publicznego prezentowania twórczości Jana Sebastiana Bacha. Spuścizna zmarłego w 1750 roku mistrza, którego nazywa się niekiedy „ojcem muzyki”, była przez dziesięciolecia w zasadzie nieznana publiczności koncertowej. Wszystko zmieniło się w Berlinie w 1829 roku. Świadkiem tego wydarzenia był wrocławski muzyk, który postanowił aktywnie włączyć się w nurt „ożywiania Bacha”. Już w 1830 roku w Auli Leopolidna zaprezentował z zespołem „Pasję św. Mateusza”. Był to początek niezwykłej muzycznej drogi, dzięki której Wrocław został zapamiętany jako jedna z bachowskich stolic Europy. 



Z Bachem stolica Dolnego Śląska wiąże się w różny sposób. W tym mieście grali i edukowali się uczniowie, współpracownicy i przyjaciele Bacha. Tutaj też rodził się bachowski renesans. Kilka ciekawostek związanych z tym procesem, dzięki któremu dziś możemy delektować się wielkimi dziełami Jana Sebastiana Bacha tak, jakby nigdy nie zostały zapomniane. 

2 kwietnia 2020

Wrocławska malarka zakochana w kultowym duńskim pisarzu – czyli związek w czasach zarazy (Andersen i Klara Heinke)

Hans Christian Andersen jest jednym z najważniejszych twórców baśni, pisarzem szczególnie obecnym w kulturze. Przez ponad 20 lat, aż do śmierci autora „Małej Syrenki”, „Dziewczynki z zapałkami” czy „Królowej śniegu”, Andersena łączyła bliska relacja z malarką z Wrocławia! Artyści nawiązali korespondencyjną przyjaźń w czasach wielkiej zarazy, która dziesiątkowała mieszkańców Kopenhagi. Łącznie słynny Duńczyk i jego adoratorka z Dolnego Śląska wymienili kilkadziesiąt listów!



H.C. Andersen (wolne media)

Kilka słów o niezwykłym związku na odległość. 

Opera Wrocławska, cz. II


"Gmach Teatru Miejskiego wzniesiono przy ulicy Świdnickiej w latach 1839–1841 według projektu Carla Ferdinanda Langhansa, z nowoczesną sceną i widownią na około 1600 miejsc. Po pożarach (w 1865 i 1871), budynek przebudowano podwyższając widownię i nadscenium, dostawiono pawilon malarni i rozbudowano portyk oraz ozdobiono z zewnątrz malowidłami. Odbudową z 1865 kierował Karl Lüdecke, a tą z 1871–1872 Karl Schmidt. W 1871 postawiono także na krawędzi dachu rzeźby muz wykonane ze sztucznego piaskowca (obecnie stoją tam odlewy z zaginionych oryginałów wykonane na początku XXI wieku). " (wikipedia)

na zdjęciach: wnętrza teatru (scena, widownia, kulisy, garderoby)
zwiedzanie podczas "Operowego Labiryntu"

oficjalna strona:

cz. I: TUTAJ

Opera na blogu: TUTAJ

O Langhansie: TUTAJ

"Nie dotykaj mnie” - niecierpek, Sudety i Maria Magdalena (GALERIA + ciekawostki)

Te trzy słowa z „Nowego Testamentu” mają nie tylko niezwykle silną ekspresję, ale i od stuleci promieniują swoim wpływem na wiele dziedzin ludzkiej aktywności. Wypowiedział je Chrystus do Marii Magdaleny po Zmartwychwstaniu. Teologowie dyskutują, co właściwie oznacza ten - zdawałoby się prosty komunikat. Tymczasem motyw „noli me tangere” zadomowił się w sztuce, jako jedna z popularniejszych form ukazania kontrowersyjnej świętej oraz sceny związanej z wielkanocnym cudem. Nawet świat roślin ma odniesienie do tej frazy! 



Zajrzymy do Wambierzyc – śląskiej Jerozolimy, Jeleniej Góry, Kamiennej Góry i Ścinawki, posłuchamy muzyki z XVII wieku, którą stworzył mistrz związany z Dolnym Śląskiem i wybitnym Dolnoślązakiem, wreszcie udamy się w Sudety ze starym zielnikiem, by poszukać rośliny owianej legendami. Zapraszam! 

1 kwietnia 2020

Wpływy Wenus a Dolny Śląsk – artystyczne Wenery, śpiewająca bogini, pogromcy chorób wenerycznych, a także badaczka kosmicznej Wenus (wybór ciekawostek)

Kwiecień to miesiąc bogini Wenus. W starożytnym Rzymie 1 kwietnia był poświęcony boskiej patronce miłości erotycznej – obchodzono Veneralia. Śladami kultu siły odpowiedzialnej za pociąg płciowy i zakochanie są rozmaite dzieła sztuki. Przykrą pamiątką nieodpowiedzialnej miłości są zaś... choroby zwane wenerycznymi. Na przełomie XIX i XX wieku dolnośląscy naukowcy zdobyli sławę na polu walki z tymi śmiertelnymi dolegliwościami. Jeden z nich otrzymał nawet nagrodę Nobla! 



Na Dolnym Śląsku występowała też wielka gwiazda opery, która słynęła z roli Wenus w dziele Wagnera... i z domniemanego autorstwa wyuzdanej powieści erotycznej. Jej scenicznym partnerem był śpiewak z Sudetów. Z kolei świdnicka badaczka, astronomka zapisała się w historii m.in. dzięki odkrywczym obserwacjom planety nazwanej imieniem antycznej bogini. Na Wenus znajduje się nawet krater – Cunitia - nazwany na pamiątkę śląskiej pionierki. 

Blogowe kalendarium: KWIECIEŃ

Codziennie, każdego miesiąca w kalendarzu trafiamy na rozmaite ciekawe święta, rocznice czy wydarzenia. Część z nich jest związana z tym, co publikuję na moim blogu. Są to dla mnie okazje do przypominania o moich postach (artykułach czy zdjęciach). 



Rocznice historyczne i regionalne, święta państwowe i kościelne oraz międzynarodowe, a także święta i okoliczności nietypowe. Zapraszam!